नेपाली विद्यार्थीको मृत्युमा आरोपित प्रिन्सिपल ‘निलम्बित’
![](http://voiceofkathmandu.com/wp-content/uploads/2020/11/thumb-1.jpg)
काठमाडौं, २०७७ कात्तिक १७ गते सोमबार
भारतको नैनीतालस्थित शेरवुड स्कुलका नेपाली विद्यार्थी शान प्रजापतिको मृत्युका लागि जिम्मेवार ठानिएका स्कुलका प्रिन्सिपल अमनदीप सन्धु आर्थिक अनियमितताको आरोपमा निलम्बित भएका छन् । आर्थिक अनियमितताको आरोपमा निलम्बन गरिए पनि यो निर्णयले शानलाई न्याय दिलाउन सहज हुने पीडित पक्षको भनाइ छ ।
सन्धुलाई निलम्बन गरेको सामाजिक अभियन्ता तथा शेरवुडका पूर्वविद्यार्थी उज्ज्वल विक्रम थापाले बताए । सन्धुको निलम्बनपछि डा. पिटर इम्यानुअललाई निमित्त प्रिन्सिपल नियुक्त गरिएको छ । डा. पिटर यसअघि नैनीतालको सेन्ट जोसेफ कलेजका प्रिन्सिपल थिए ।
पीडित परिवारलाई न्याय दिलाउन सक्रिय रहँदै आएका थापालगायत सामाजिक अभियन्ताले आर्थिक अपचलनकै कारण भए पनि सन्धुको निलम्बनलाई सकारात्मक घटनाका रूपमा लिएका छन् । थापाले आरोपित सन्धुले स्कुलको शैक्षिक कार्यक्रम र अन्य विभिन्न बहाना बनाएर पेसी सार्दै आएका तर अब निलम्बनपछि बहानाले काम नगर्ने र मुद्दाको सुनुवाइले पनि तीव्रता पाउने दाबी गरे । ‘आशा छ, नोभेम्बर पहिलो सातामा नयाँ प्रिन्सिपलले पद सम्हाल्नेछन् र सन्धुले अदालतलाई टार्ने बहाना पाउने छैनन्,’ थापाले कान्तिपुरसँग भने ।
शेरवुडमा अध्ययनरत १४ वर्षीय प्रजापतिको उपचारमा लापरबाही गरिएकाले सन् २०१४ को नोभेम्बर १५ मा नोयडास्थित एक निजी अस्पतालमा मृत्यु भएको थियो । नोभेम्बर ९ मा शानले आफूलाई श्वास फेर्न गाह्रो भएको र छाती दुखेको भन्दै स्कुल प्रशासनलाई जानकारी गराएका थिए । तर स्कुल प्रशासनले उनलाई अस्पताल पुर्याउनुको साटो चार दिनसम्म सामान्य औषधि मात्र दिएको थियो । अवस्था जटिल बनेपछि मात्र उनलाई अस्पताल लगिएको थियो । निकै गम्भीर हालतमा उत्तराखण्डको हल्दानीस्थित बम्बई अस्पतालमा आईसीयूमा उनलाई भर्ना गरिएको थियो ।
अवस्थामा सुधार नभएपछि नोयडाको निजी अस्पताल पुर्याइएको थियो । शान बिरामी भएको एक साता बितिसक्दा पनि नेपालमा रहेकी उनकी आमा निनालाई स्कुलले कुनै जानकारी गराएको थिएन । नोयडा पुर्याएपछि मात्र शानका सहपाठीले निनालाई छोराको अवस्थाबारे बताएका थिए । तर, आमा निना श्रेष्ठ दिल्ली पुग्नुअघि नै शानको प्राण गइसकेको थियो । अटोप्सी रिपोर्टमा शानको मृत्यु रगतमा ‘सेप्टिकेमिया’ नामको ब्याक्टेरियाको संक्रमणका कारण भएको उल्लेख थियो । घटनापछि पीडित परिवार र आफन्तले न्यायको माग गर्दै आएका छन् ।
प्रजापतिकी आमाले आफ्नो छोराको मृत्यु प्रिन्सिपलको गम्भीर लापरबाहीका कारण भएको आरोप लगाएकी थिइन् । प्रजापतिको समयमै उपचार नगर्दा मृत्यु भएको आरोप लगाउँदै प्रिन्सिपल सन्धु र अन्य दुई कर्मचारी होस्टल वार्डन रवि कुमार र नर्स पायल पउलविरुद्ध मुद्दा दायर गरिएको थियो । तर, कलेज प्रशासनले ६ वर्षसम्म पनि सन्धुमाथि कुनै कारबाही गरेको थिएन । पीडित परिवार र शेरवुडका पूर्वविद्यार्थीहरूले स्कुलको सञ्चालक समितिका अध्यक्ष तथा आगराका विशपसमक्ष प्रिन्सिपल सन्धुलाई निलम्बन गर्न माग गरेका थिए । तर, विशपले उल्टो पीडित पक्षबाट लगाइएको आरोपलाई अस्वीकार गर्दै र आन्तरिक छानबिनमा आरोपितहरूको दोषी नदेखिएको भन्दै उनीहरूमाथि कुनै कारबाही गरेको थिएन । तर, आमा निनाले भने आफ्नो एक मात्र सन्तान शानको मृत्युका दोषीलाई कारबाही गराउन भन्दै न्यायको लडाइँलाई जारी राखेकी थिइन् ।
शानलाई न्याय दिलाउनका लागि शेरवुड पूर्वविद्यार्थी र सामाजिक अभियन्ता उज्ज्वलविक्रम थापाले नेपालमा र अर्का पूर्वविद्यार्थी विपिन डेलवालले भारतमा ‘जस्टिस फर शान’ अभियान नै चलाएका थिए । थापालगायतका अभियन्ताले सिन्धुले मुद्दालाई प्रभावित गरिरहेको हुँदा उसलाई पदबाट हटाउनुपर्छ भन्ने माग राख्दै आएका थिए ।
‘मैले विशपसँगै कुरा गरेको थिएँ उनले निर्णयमा कार्यान्वयनको चरणमा छ भने । यदि त्यो हो भने शानको न्यायका लागि जितको एउटा खुड्किलो ठानेका छौं,’ थापाले भने । शानकी आमा निनाले भने आफूले निलम्बनको खबर थाहा पाए पनि मुद्दामा केकस्तो प्रभाव पर्छ, त्यसका लागि भने अझै केही समय पर्खनुपर्ने बताइन् ।
‘निलम्बन भनिए पनि अफिस अझै नछाडेको थाहा पाएकी छु । त्यसैले वास्तविकता के हो र मुद्दा कसरी अगाडि बढ्छ भन्नका लागि अझ केही समय पर्खनुपर्ला,’ निनाले भनिन् । शानको मृत्युपछि उनकी आमाले नैनीताल उच्च अदालतमा लापरबाहीका कारण मृत्यु भएको भन्दै दोषीलाई कडाभन्दा कडा सजाय र अर्को क्षतिपूर्तिसम्बन्धी मुद्दा दायर गरेकी थिइन् । कान्तिपुर अनलाईनबाट